जेव्हा मी होमिओपॅथीबद्दल विचार करतो, तेव्हा ती केवळ वैद्यकीय प्रणाली नाही तर आपल्या जीवनशैलीचा एक भाग आहे. या दीर्घ प्रवासात, मला केवळ विज्ञानाच्या दृष्टिकोनातून होमिओपॅथी माहित नाही, परंतु लोकांच्या जीवनात त्याचा परिणामही जाणवला आहे. आईचा चेहरा हसू, जेव्हा तिचे मूल दुष्परिणामांशिवाय ठीक असते, जेव्हा वृद्धांच्या डोळ्यांत समाधान होते, जेव्हा त्यांना आराम मिळतो. होमिओपॅथीच्या सौम्य उपचारांचा हा खरा पुरावा आहे.
होमिओपॅथीचा पाया डॉ. सॅम्युअल हॅन्नेमन यांनी १9 6 in मध्ये घातला होता, परंतु भारतात सखोलपणे पाहणे अभिमान आहे. आज आपल्या देशात 3.45 लाखाहून अधिक नोंदणीकृत होमिओपॅथिक डॉक्टर, 277 वैद्यकीय महाविद्यालये आणि 384 औषध जीएमपी प्रमाणित कंपन्या आहेत. हे एकत्रितपणे भारतात एक मजबूत आणि विश्वासार्ह आरोग्य प्रणालीला प्रोत्साहन देत आहेत.
आधुनिक युगात, जेव्हा तंत्रज्ञान आणि विज्ञानाची गती वेग वाढवते, तेव्हा होमिओपॅथीने केवळ स्वतःच राखली नाही, तर ती आणि कार्यक्षम आणि संबंधित बनवून ती दर्शविली आहे. सीसीआरएचमध्ये आम्ही 27 संशोधन संस्था आणि 6 क्लिनिकल सेंटरद्वारे 355 हून अधिक संशोधन प्रकल्पांवर काम करत आहोत. यापैकी 129 क्लिनिकल चाचण्या आहेत जे कोणत्याही आधुनिक वैद्यकीय प्रणालीच्या चाचणीपर्यंत जगतात. आम्ही फक्त “पर्यायी” नव्हे तर एक वैज्ञानिक, विश्वासार्ह आणि मानवी औषध प्रणाली म्हणून होमिओपॅथी स्थापित करण्यास वचनबद्ध आहोत.
कोविड -१ During दरम्यान, जेव्हा संपूर्ण जग भीतीने झगडत होते, तेव्हा आयुष मंत्रालयाने सुचविलेल्या आर्सेनिकम अल्बम c० सी सारख्या होमिओपॅथिक ड्रग्सने लोकांमध्ये आशेचा किरण वाढविला. सीसीआरएचने केवळ पायथल सल्ला दिला नाही तर डेंग्यू, उष्णता स्ट्रोक आणि इतर आरोग्याच्या संकटातही योगदान दिले. मर्यादित स्त्रोत असूनही आमचे डॉक्टर कसे घरोघरी गेले हे मला अजूनही आठवते आणि ही कठीण वेळ लवकरच जाईल याची खात्री दिली. फक्त शक्य आणि सावधगिरी बाळगा.
परंतु केवळ लढा देणे हे आपले उद्दीष्ट नाही. सीसीआरएचमध्ये आम्ही एक मिशन म्हणून शिक्षण, नाविन्य आणि संशोधन घेतले आहे. आतापर्यंत आम्ही 132 होमिओपॅथिक औषधे वैज्ञानिकदृष्ट्या सिद्ध केल्या आहेत. आमच्या संशोधन मासिकांमध्ये 400 हून अधिक लेख प्रकाशित केले गेले आहेत आणि हे सर्व केवळ कागदपत्रांमध्येच नाही तर शालेय आरोग्य कार्यक्रम, पोषण मोहिम, मासिक आरोग्य योजना यासारख्या ग्राउंड उपक्रमांशी संबंधित आहे, जी मुले, महिला आणि ग्रामीण भारतात पोहोचली आहे.
आमच्या शास्त्रज्ञांनी 17 हजाराहून अधिक हर्बेरियम पत्रके डिजीटल केल्या आहेत, नवीन डेटा पोर्टल तयार केल्या आहेत आणि 80 होमिओपॅथिक महाविद्यालयांमध्ये संशोधन संस्कृतीला प्रोत्साहन दिले आहे. या सर्व चरणांमध्ये होमिओपॅथी आधुनिक ठेवते आणि त्याचा आत्मा जिवंत ठेवतो.
आज, जेव्हा आपण वर्ल्ड होमिओपॅथी डे 2025 साजरा करीत आहोत, तेव्हा ती केवळ तारीख नाही तर एक ठराव आहे. यावेळी हा कार्यक्रम विशेष आहे कारण यामध्ये आम्ही एका व्यासपीठावर संशोधक, चिकित्सक, विद्यार्थी आणि क्षेत्रातील प्रतिनिधी देत आहोत आणि त्यांना विचार करण्याची आणि पुढे जाण्याची संधी देत आहोत. प्रदर्शन, विचार-ब्रेनस्टॉर्मिंग सत्रे आणि अनुभव सामायिकरण प्लॅटफॉर्म, हे सर्व भविष्यात होमिओपॅथीची दिशा ठरवतील.
आपले स्वप्न केवळ भारतापुरते मर्यादित नाही. ज्याप्रमाणे भारताने लस मैत्रीच्या माध्यमातून जगाला आरोग्य सेवा दिली, त्याचप्रमाणे आम्हाला होमिओपॅथीमध्ये जागतिक नेते म्हणून भारत पाहू इच्छित आहे. आज, सीसीआरएच, एनसीएच आणि एनआयएच एकत्र प्रशिक्षण आणि संशोधन सहकार्याद्वारे एकत्रितपणे जग दर्शवित आहेत की होमिओपॅथी ही केवळ एक वैज्ञानिक पद्धत नाही तर तीव्र औषधांचे दुष्परिणाम टाळण्यासाठी भविष्यात एक प्रभावी पर्याय असल्याचे सिद्ध होऊ शकते.
मी माझ्या अनुभवांसह म्हणू शकतो, होमिओपॅथी हे एक विज्ञान आहे जे त्या व्यक्तीला पूर्णपणे समजून घेण्याचा प्रयत्न करते. यामध्ये केवळ आजारच नव्हे तर आजाराने ग्रस्त असलेल्या व्यक्तीवर, त्याच्या हावभाव आणि भावनांचा उपचार केला जातो. हे त्याचे वैशिष्ट्य आहे जे आजारी लोकांना पूर्णपणे बरे होण्यास मदत करते. वर्ल्ड होमिओपॅथी डेच्या निमित्ताने मी डॉक्टर, संशोधक, विद्यार्थी आणि प्रिय नागरिकांना उद्युक्त करतो, आपण सर्वजण या दिवशी निरोगी राहण्यासाठी योग्य पावले उचलू या. होमिओपॅथी ही केवळ वैद्यकीय प्रणाली नाही तर विश्वास, खळबळ आणि सेवेचा संगम आहे.
लेखक डॉ. सुभाष कौशिक, महासंचालक, केंद्रीय होमिओपॅथी रिसर्च कौन्सिल (सीसीआरएच)
अस्वीकरण (अस्वीकरण): या लेखात व्यक्त केलेल्या कल्पना लेखकाची वैयक्तिक मते आहेत.
